السيد علي الحسيني الميلاني
326
جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى)
آيا صيغهء جمع ، با قول به ولايت شخص اميرالمؤمنين منافات دارد ؟ يكى از اشكالهاى اهل تسنّن بر وجه دلالت آيهء ولايت بر امامت اميرالمؤمنين عليه السلام آن است كه در آيهء ولايت ، صيغهء جمع به كار رفته ، پس نمىتوان آن را بر فردى معيّن ( حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام ) حمل نمود . بايد دانست كه به كار بردن صيغه جمع در حالى كه از آن صيغه يك فرد اراده شده باشد ، منحصر به آيهء شريفه ولايت نيست . در قرآن كريم آيات بسيارى وجود دارد كه در آنها صيغهء جمع به كار رفته ، امّا يك شخص منظور بوده است . علامهء امينى رحمه اللَّه در كتاب شريف الغدير ، فصلى را به اين گونه آيات اختصاص داده و بحثى به تفصيل در اين باره نموده است . ايشان بيست آيه مطرح ساخته و تفاسير عالمان سنّى را در ذيل آن يادآور شده و نشان داده است كه در اين آيات ، هر چند صيغهء جمع به كار رفته ، اما - به تصريح عالمان سنّى - مراد شخص واحد است . « 1 » چگونه است كه عالمان سنّى در تمام اين بيست آيه ، به كار رفتن صيغهء جمع و ارادهء شخص واحد را پذيرفتهاند ، اما در مورد آيهء ولايت اين امر را صحيح نمىدانند ؟ ! در حالى كه در منابع اهل تسنّن ، رواياتى بسيار و با اسانيد معتبر ، به صراحت بيانگر نزول آيه دربارهء حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام است . روشن است كه با وجود اين همه روايات صحيح در ذيل اين آيه ، اهل تسنّن حق انكار اين واقعيت را ندارند و تنها مىتوانند دربارهء سرّ اين موضوع سخن بگويند . كلام خداوند حكيمانه است و اگر در جايى صيغهء جمع به كار مىبَرَد و شخص معينى را اراده مىكند ، حتماً بر اساس حكمت بالغهء اوست ؛ از اين رو مىتوان دربارهء حكمت اين كار ، به بحث و بررسى پرداخت . اما از آن جا كه سرّ و حكمت افعال خداوند را
--> ( 1 ) . ر . ك : الغدير : 3 / 163 - 167 .